Ung Thư Phổi — Triệu Chứng Sớm & Cách Phòng Ngừa

Theo dữ liệu từ Cơ sở Dữ liệu Ung thư Toàn cầu GLOBOCAN 2020, Việt Nam có khoảng 24.500 ca mắc ung thư phổi mới mỗi năm và 20.000 ca tử vong.

Ung thư phổi đứng thứ 2 trong các loại ung thư phổ biến ở Việt Nam, sau ung thư gan.

Theo Bệnh viện K (bệnh viện ung thư hàng đầu), tỷ lệ mắc ung thư phổi tăng 2-3% mỗi năm, đặc biệt ở những người không hút thuốc.

Điều này cho thấy tác động của ô nhiễm môi trường, khí thải từ giao thông, và các yếu tố khác.

Ung thư phổi được chia thành 2 loại chính: ung thư phổi tế bào nhỏ (chiếm 15-20%) và ung thư phổi tế bào không nhỏ (chiếm 80-85%).

Phần lớn bệnh nhân được phát hiện ở giai đoạn muộn khi đã có di căn, chủ yếu do thiếu kiến thức về các triệu chứng sớm.

Nếu phát hiện sớm, tỷ lệ sống 5 năm có thể lên đến 80%.

Vì vậy, hiểu biết về triệu chứng sớm là điều cần thiết.

Những triệu chứng sớm của ung thư phổi thường không rõ ràng và có thể dễ nhầm lẫn với các bệnh khác: 1.

Ho kéo dài: Ho hơn 3 tuần, không liên quan cảm lạnh hay viêm họng, đôi khi sốc khi tiếng ho. 2.

Ho ra máu: Nhầy đàm có chứa máu hoặc máu tươi. 3.

Khó thở hoặc thở nhanh: Cảm giác mệt mỏi khi hoạt động nhẹ. 4.

Đau ngực: Đau khi hít thở sâu, ho, hoặc cười. 5.

Mất giọng hoặc giọng tái: Kéo dài hơn 2 tuần. 6.

Mệt mỏi hoặc suy nhược: Cảm giác không có năng lượng dù đã nghỉ ngơi. 7.

Mất cân: Giảm cân đột ngột mà không cố ý. 8.

Nhiễm trùng phổi tái diễn: Viêm phổi hoặc viêm phế quản lặp lại liên tục. 9.

Siplification phế quản: Khi khí dung cứng lại do tắc đường dẫn.

Nếu bạn có bất kỳ triệu chứng nào kéo dài hơn 2-3 tuần, hãy đi khám bác sĩ ngay lập tức để loại trừ ung thư phổi.

Ung thư phổi phát triển khi các tế bào phổi bị biến đổi gen.

Các yếu tố nguy cơ chính bao gồm: 1.

Hút thuốc lá: Là nguyên nhân hàng đầu, chiếm 85-90% các ca mắc.

Người hút thuốc lâu dài có nguy cơ 15-30 lần cao hơn. 2.

Hút thuốc thụ động: Sống hoặc làm việc với người hút thuốc tăng nguy cơ 20-30%. 3.

Tiếp xúc với radon: Khí hiếm quý, không mùi không màu, tích tụ trong nhà. 4.

Tiếp xúc với amiăng: Dùng trong cách nhiệt, đóng gói trong công nghiệp.

6.

1. Ô nhiễm không khí: Khí thải giao thông, công nghiệp, bụi.

Tiền sử gia đình: Nếu cha mẹ, anh em mắc ung thư phổi. 7.

Bệnh phổi mạn tính: Lao phổi, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính. 8.

Virus HPV hoặc HIV: Làm suy yếu miễn dịch. 9.

Tuổi: Ung thư phổi phổ biến ở những người trên 65 tuổi.

Rủi ro tăng khi kết hợp nhiều yếu tố nguy cơ cùng lúc.

Phòng ngừa ung thư phổi bắt đầu từ những thay đổi lối sống: 1.

Bỏ hút thuốc lá: Đây là bước quan trọng nhất.

Rủi ro ung thư phổi bắt đầu giảm sau 5 năm bỏ hút. 2.

Tránh hút thuốc thụ động: Hạn chế tiếp xúc với khói thuốc, yêu cầu người thân bỏ hút hoặc hút ở ngoài. 3.

Hạn chế ô nhiễm không khí: Dùng khẩu trang N95 khi không khí ô nhiễm, mua máy lọc không khí trong nhà. 4.

Kiểm tra radon: Nếu sống trong vùng có radon cao, lắp đặt hệ thống thông gió. 5.

Ăn uống lành mạnh: Ăn nhiều rau xanh, trái cây giàu chất chống oxy hóa. 6.

Tập thể dục thường xuyên: Ít nhất 30 phút mỗi ngày, 5 ngày một tuần. 7.

Duy trì cân nặng lành mạnh: BMI từ 18,5-24,9. 8.

Hạn chế rượu: Không uống hoặc uống vừa phải. 9.

Tầm soát định kỳ: Nếu có yếu tố nguy cơ cao, tầm soát bằng CT liều thấp từ tuổi 50.

CT liều thấp (Low-dose CT lung screening) là phương pháp tầm soát hiệu quả nhất cho những người có nguy cơ cao mắc ung thư phổi.

Theo các khuyến cáo từ Hiệp hội Ung thư Hoa Kỳ và Tổ chức Y tế Thế giới, CT liều thấp được khuyến cáo cho: 1.

Những người đang hút thuốc hoặc đã bỏ hút trong 15 năm qua, tuổi 50-80. 2.

Những người có tỷ lệ nguy cơ cao dựa trên tiền sử và yếu tố. 3.

Những người có tiền sử gia đình mắc ung thư phổi.

Ưu điểm: 1.

Phát hiện ung thư ở giai đoạn sớm, tỷ lệ sống cao hơn. 2.

Liều bức xạ thấp hơn CT thông thường. 3.

Không xâm lấn.

Nhược điểm: 1.

Có thể phát hiện các khối u lành tính, dẫn đến lo lắng không cần thiết. 2.

Liều bức xạ vẫn tồn tại. 3.

Chi phí cao (2-5 triệu đồng).

Hãy tư vấn với bác sĩ để quyết định có nên tầm soát hay không.

Từ kinh nghiệm làm việc tại Circa, chúng tôi khuyên bạn: 1.

Bỏ thuốc lá ngay nếu bạn đang hút.

Không bao giờ là quá muộn để bỏ hút. 2.

Nếu bạn có yếu tố nguy cơ cao (hút thuốc, ô nhiễm không khí, tiền sử gia đình), hãy liên hệ bác sĩ để bàn về tầm soát CT. 3.

Theo dõi các triệu chứng lạ lùng trong cơ thể, đặc biệt là ho kéo dài hoặc thay đổi trong cách ho của bạn. 4.

Duy trì lối sống lành mạnh: ăn uống cân bằng, tập thể dục, ngủ đủ. 5.

Hạn chế tiếp xúc với khí ô nhiễm, sử dụng khẩu trang N95 khi cần thiết. 6.

Kiểm tra sức khỏe phổi định kỳ, đặc biệt nếu có triệu chứng.

Nhớ rằng, ung thư phổi phát hiện sớm có tỷ lệ chữa khỏi cao hơn rất nhiều.

Hãy chủ động bảo vệ sức khỏe của bạn!